językpolski-klasa 8

9.09.205r. - 3h

10.09.2025r.

Temat: Lubię mówić i umiem mówić.

Podręcznik kl. 7

Cele:

1. Wyszukuję informacje

2. Porządkuję i selekcjonuję informacje

3. Opisuję język filmu

4. Oceniam sposób kreacji postaci

5. Znam i funkcjonalnie wykorzystuję środki retoryczne

6. Gromadzę i porządkuję materiał potrzebny do przemówienia

7. Przygotowuję przemówienie

8. Korzystam z informacji samodzielnie i z poszanowaniem praw autorskich

9. Samodzielnie prezentuję wyniki swojej pracy

1. Aktywne wprowadzenie:

a. Ważne terminy:

* przemówienie - inaczej mowa to wypowiedź o formie monologu,zazwyczaj starannie opracowana pod względem literackim, przeznaczona do głośnej prezentacji wobec jakiegoś audytorium

* retoryka - sztuka budowania artystycznej, perswazyjnej wypowiedzi ustnej lub pisemnej, nauka o niej, refleksja teoretyczna, jak również wiedza o komunikacji słownej, obrazowej i zachowawczej pomiędzy autorem wypowiedzi a jej odbiorcami.

* orator - inaczej retor, mówca, który opanował sztukę retoryki, potrafi przemawiać publicznie i przekonywać słuchaczy do swoich racji

b. Jak przygotować przemówienie?

c. Przydatne słownictwo.

d. Środki retoryczne.

e. Prezentacja: https://view.genially.com/60affd7f679e7e0da45aaef7/presentation-przemowienie-klasa-7

f. Wklejka:

2. Analiza przemówienia i omówienie jego budowy. (przykładowe przemówienie, s. 288-289):

a. Wysłuchajcie ważnych przemówień:

* Stefan Starzyński - Słowa ostatniego radiowego przemówienia do warszawiaków w dniu 23 września 1939 r. Kilka godzin później została zniszczona warszawska elektrownia, co uniemożliwiło dalsze funkcjonowanie Polskiego Radia: https://youtu.be/ro5ayqZbSGY

* Martin Luther King - Przemówienie wygłoszone do ponad 200 tysięcy manifestantów - orędowników praw obywatelskich zebranych pod pomnikiem Waszyngtona dnia 28 sierpnia 1963 roku. Przemówienie M.L.Kinga I Have a Dream było transmitowane w CBS, ABS i NBC. Jest ono do dziś jednym z najsłynniejszych przykładów oratorstwa amerykańskiego: https://youtu.be/v2HzmonoJWU

3. Wyszukiwanie środków stylistycznych stosowanych w przemówieniach i określanie ich funkcji. (Jak przygotować przemówienie?, s. 286; ćw. 1.–3., s. 290)

4. Uświadomienie uczniom, czym jest i jaką rolę odgrywa mowa ciała. (Nowa wiadomość, s. 291)

5. Opracowanie zasad przygotowania przemówienia.

6. Ćwiczenia pomagające przygotować samodzielne wystąpienie. (ćw. 4.–7., s. 291):

a. Ćw. 7 - zadanie domowe!

7. Zakończenie - przemówienie na egzaminie:

!! Na egzaminie przemówienie będzie zawsze związane z treścią lektury obowiązkowej wskazanej w poleceniu. To oznacza, że musisz wykazać się dobrą znajomością utworu.

Wymagania szczegółowe na egzaminie:

1.Czytanie utworów literackich. Uczeń:

7) określa w poznawanych tekstach problematykę egzystencjalną i poddaje ją refleksji;

9) wykorzystuje w interpretacji utworów literackich odwołania do wartości uniwersalnych związane z postawami społecznymi, narodowymi, religijnymi, etycznymi [...];

11) wykorzystuje w interpretacji utworów literackich potrzebne konteksty [...]. Zna lektury obowiązkowe.

1.Elementy retoryki. Uczeń:

1) funkcjonalnie wykorzystuje środki retoryczne oraz rozumie ich oddziaływanie na odbiorcę;

2) gromadzi i porządkuje materiał rzeczowy potrzebny do tworzenia wypowiedzi [...];

3) tworzy wypowiedź, stosując odpowiednią dla danej formy gatunkowej kompozycję oraz zasady spójności językowej między akapitami; rozumie rolę akapitów jako spójnych całości myślowych w tworzeniu wypowiedzi pisemnych oraz stosuje rytm akapitowy (przeplatanie akapitów dłuższych i krótszych);

4) wykorzystuje znajomość zasad tworzenia tezy i hipotezy oraz argumentów przy tworzeniu tekstów argumentacyjnych;

5) odróżnia przykład od argumentu;

6) przeprowadza wnioskowanie jako element wywodu argumentacyjnego;)

7)zgadza się z cudzymi poglądami lub polemizuje z nimi, rzeczowo uzasadniając własne zdanie.

2. Mówienie i pisanie. Uczeń:

1) tworzy spójne wypowiedzi w następujących formach gatunkowych: [...] przemówienie [...].

Co jest oceniane?

1. Realizacja tematu

Uwaga dotycząca formy wypowiedzi.

Wypracowanie musi zawierać cechy charakterystyczne przemówienia jako wypowiedzi

o charakterze argumentacyjnym, przeznaczonej do wygłoszenia:

a) bezpośredni zwrot do adresata,

b) retoryczne środki językowe, np.: pytanie retoryczne, anafora, antyteza, wyliczenia,

powtórzenie, porównanie, wykrzyknienie, słownictwo nacechowane emocjonalnie,

wartościująco i stylistycznie,

c) czasowniki w trybie rozkazującym,

d) czasowniki w 1. i 2. osobie l.mn. służące podtrzymaniu kontaktu z odbiorcami lub pełniące

funkcję perswazyjną,

e) zaimki w 1. i 2. osobie l.mn. służące podtrzymaniu kontaktu z odbiorcami lub pełniące

funkcję perswazyjną,

f) zjednywanie przychylności odbiorców, np. podkreślenie ich znaczenia, kompetencji itp

2. Elementy retoryczne

Oceniając wypowiedź ucznia w tym kryterium, należy rozważyć m.in., czy: • argumentacja w pracy jest wnikliwa • argumenty są poparte właściwymi przykładami

• argumenty są przedstawione w sposób uporządkowany, np. są przedstawione od najbardziej do najmniej ważnego albo są zapisane w porządku argument – kontrargument.

Przykład z egzaminu:

Napisz przemówienie skierowane do koleżanek i kolegów, w którym przekonasz słuchaczy, że książki mogą być źródłem mądrości. W wypracowaniu odwołaj się do wybranej lektury obowiązkowej oraz innego utworu literackiego i wykaż, że ich przeczytanie może uczynić czytelnika mądrzejszym.

1.Przyjrzyj się tematowi ! Zwróć uwagę, że zawiera gotową tezę.

2.Przypomnij sobie lektury, które mogłyby uchodzić za źródło mądrości.

3.Zrób plan wystąpienia. Wypisz argumenty i ewentualne kontrargumenty. Wybierz konkretne przykłady z lektur potrzebne do zilustrowania argumentów i kontrargumentów.

4.Pomyśl, w jaki sposób możesz uatrakcyjnić swoją wypowiedź. Jakie środki perswazji i środki retoryczne można by zastosować, na jakie autorytety się powołać, które cytaty przytoczyć, by przekonać odbiorcę do Twojego stanowiska?

5.Zapisz przemówienie na kartce, pamiętając o kompozycji i zwrotach grzecznościowych do adresata.

6.Przeczytaj na głos przemówienie. Popraw ewentualne błędy.

8. Aktywne zakończenie:

a. Wklejka - szczegółowe kryteria sukcesu: